Diapers and Care Packages for Elderly Patients

โครงการอาสามาเยี่ยม มูลนิธิกระจกเงา: ภารกิจ “เยี่ยมเยียนเพื่อเยียวยา” เพื่อการดูแลและยกระดับคุณภาพชีวิตกลุ่มเปราะบาง

โครงการอาสามาเยี่ยม มูลนิธิกระจกเงา มีวัตถุประสงค์หลักในการให้ความช่วยเหลือและยกระดับคุณภาพชีวิตของกลุ่มเป้าหมาย ได้แก่ ผู้ป่วยติดเตียง ผู้ดูแล ผู้สูงอายุที่พำนักเพียงลำพัง และกลุ่มเปราะบางทางสังคม โดยดำเนินงานผ่านกระบวนการจัดการรายกรณี (Case Management) และการจัดการการดูแล (Care Management) อย่างเป็นระบบ เพื่อออกแบบภารกิจและกิจกรรมให้สอดคล้องกับสภาพปัญหาของแต่ละครอบครัวอย่างแท้จริง โดยแบ่งกรอบการดำเนินงานออกเป็น 3 ด้านหลัก ดังนี้

1. ด้านการสนับสนุนปัจจัยสี่และการปรับสภาพแวดล้อม

• การสนับสนุนการดำรงชีพขั้นพื้นฐาน: จัดส่ง "กล่องแบ่งปัน" (ถุงกำลังใจ) ซึ่งประกอบด้วยเครื่องอุปโภคบริโภคและเวชภัณฑ์ที่จำเป็น อาทิ ผ้าอ้อมผู้ใหญ่ แผ่นรองซับ ชุดอุปกรณ์สำหรับทำแผลกดทับ และอาหารทางการแพทย์ เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนเฉพาะหน้าและลดภาระค่าใช้จ่ายในครัวเรือน

• การปรับปรุงและซ่อมแซมที่พักอาศัย: จัดทีมเจ้าหน้าที่และอาสาสมัครลงพื้นที่ดำเนินการจัดการสุขลักษณะ จัดระเบียบ และซ่อมแซมโครงสร้างที่พักอาศัย ให้มีความมั่นคง ปลอดภัย และเอื้อต่อการใช้ชีวิตของผู้สูงอายุและผู้ป่วยติดเตียง

2. ด้านการดูแลฟื้นฟูสภาพจิตใจและแบ่งเบาภาระผู้ดูแล

• ภารกิจ "เยี่ยมเยียนเพื่อเยียวยา": ลงพื้นที่มอบสิ่งของจำเป็นถึงที่พักอาศัย พร้อมทั้งให้คำปรึกษา รับฟัง และเสริมสร้างกำลังใจให้แก่ผู้ป่วยและผู้ดูแล โดยมีเป้าหมายการดำเนินงาน 2-3 วันต่อสัปดาห์ (เฉลี่ย 2-4 ครอบครัวต่อวัน)

• ภารกิจ "สวัสดีวันจันทร์" (การติดตามระยะไกล): ดำเนินการติดตามและประเมินสถานการณ์อย่างต่อเนื่องผ่านระบบโทรศัพท์หรือวิดีโอคอล สำหรับผู้สูงอายุที่อยู่ลำพังหรือผู้ที่อยู่ในพื้นที่ต่างจังหวัด เพื่อลดภาวะความโดดเดี่ยวทางสังคม คลายความกังวล และช่วยให้โครงการฯ สามารถประเมินความช่วยเหลือเพิ่มเติมได้อย่างทันท่วงที

• ภารกิจแบ่งเบาความเหนื่อยล้าของผู้ดูแล (Respite Care): เพื่อให้ "ผู้ดูแล" (Caregiver) ได้มีโอกาสผ่อนคลาย โดยจัดสรรทีมเจ้าหน้าที่และอาสาสมัครเข้าปฏิบัติหน้าที่ดูแลผู้สูงอายุหรือผู้ป่วยติดเตียงทดแทนชั่วคราว อาทิ การอยู่เป็นเพื่อน เฝ้าระวัง ทำความสะอาดร่างกาย ป้อนอาหาร และเปลี่ยนผ้าอ้อมผู้ใหญ่ ฯลฯ เพื่อให้ผู้ดูแลได้มีเวลาพักผ่อนฟื้นฟูร่างกาย หรือออกไปดำเนินการธุระส่วนตัวที่จำเป็น

3. ด้านการส่งเสริมศักยภาพและการสนับสนุนเครือข่ายทางสังคม

• กิจกรรมส่งเสริมและฟื้นฟูพัฒนาการ: จัดกิจกรรมแบบองค์รวมเพื่อฟื้นฟูทั้งด้านร่างกาย สติปัญญา และจิตใจ ให้แก่ผู้สูงอายุในพื้นที่บ้านพักคนชราและภายในชุมชน

• การส่งเสริมอาชีพเพื่อความยั่งยืน: สนับสนุนปัจจัยและเครื่องมือในการตั้งต้นประกอบอาชีพ หรือฟื้นฟูอาชีพเดิม ให้แก่ครอบครัวของกลุ่มเป้าหมายที่มีความพร้อมทั้งทางร่างกายและจิตใจ เพื่อส่งเสริมให้เกิดการพึ่งพาตนเองอย่างยั่งยืน

• การสนับสนุนเครือข่ายทางสังคม: บูรณาการความร่วมมือและสนับสนุนทรัพยากรที่จำเป็น (เช่น ผ้าอ้อมผู้ใหญ่และเวชภัณฑ์) ให้แก่เครือข่ายการทำงานในพื้นที่ต่างจังหวัด รวมถึงอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) และอาสาสมัครสาธารณสุขกรุงเทพมหานคร (อสส.) เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการปฏิบัติงานระดับชุมชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ

---

รายงานสรุปผลการดำเนินงาน โครงการอาสามาเยี่ยม ประจำปี พ.ศ. 2568

ตลอดปี พ.ศ. 2568 ที่ผ่านมา โครงการอาสามาเยี่ยม ภายใต้การดำเนินงานของมูลนิธิกระจกเงา
ได้ขับเคลื่อนภารกิจ “เยี่ยมเยียนเพื่อเยียวยา” อย่างต่อเนื่อง เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตและบรรเทาความเดือดร้อนให้แก่กลุ่มเปราะบางในสังคม โดยมีผลการปฏิบัติงานเชิงประจักษ์ ดังนี้

ยอดรวมผู้ได้รับความช่วยเหลือตลอดปี พ.ศ. 2568 ทั้งสิ้น 531 ราย โดยสามารถจำแนกการให้ความช่วยเหลือตามกลุ่มเป้าหมายหลักได้ ดังนี้

• กลุ่มผู้ป่วยติดเตียง: จำนวน 141 ราย
  (ดำเนินการลงพื้นที่ประเมินอาการ มอบสิ่งของจำเป็น และให้กำลังใจผู้ป่วยรวมถึงผู้ดูแล พร้อมจัดกิจกรรมที่ออกแบบเฉพาะราย ณ ที่พักอาศัยของผู้ป่วย)

• กลุ่มผู้สูงอายุติดบ้าน และผู้สูงอายุที่อาศัยอยู่เพียงลำพัง: จำนวน 13 ราย
  (ดำเนินการเข้าเยี่ยมเยียนเพื่อลดภาวะความโดดเดี่ยว ติดตามสภาพความเป็นอยู่ เฝ้าระวังทางสุขภาพ ออกแบบกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพจิต และเชื่อมโยงผู้สูงอายุที่อยู่ลำพังกลับคืนสู่สังคม/ชุมชน)

• กลุ่มเปราะบางทางสังคม และกรณีความช่วยเหลือข้ามพื้นที่ (ต่างจังหวัด): จำนวน 337 ราย
  (ดำเนินการสนับสนุนปัจจัยการดำรงชีพและจัดส่งสิ่งของจำเป็นผ่านระบบไปรษณีย์ เช่น ผ้าอ้อมผู้ใหญ่และเวชภัณฑ์ โดยมีการติดตามและจัดส่งความช่วยเหลืออย่างต่อเนื่อง เฉลี่ยระยะเวลา 3 เดือนต่อราย เพื่อให้เกิดความมั่นคงในช่วงรอยต่อของการฟื้นฟู)

ตัวอย่างรายกรณี

1. กรณีผู้ป่วยติดเตียงและผู้ดูแล: เคสคุณฟู
   ข้อมูลสมาชิกในครอบครัว รวม 4 คน
       คุณฟู (ผู้ป่วย): ป่วยจากอาการสโตรก ขาหักด้านขวา มีแผลกดทับขนาดใหญ่ 2 จุด และแผลเล็กหลายจุด สื่อสารไม่ได้ รับรู้ได้บางครั้ง ต้องให้อาหารทางสายและดูดเสมหะ
       พี่สาว (ผู้ดูแลหลัก): เสาหลักเพียงคนเดียวของบ้าน แบกรับภาระดูแลทุกคน ทำงาน จันทร์-เสาร์ (04:00 - 22:00 น.)
       คุณพ่อ (ผู้สูงอายุ): มีโรคประจำตัว เคลื่อนไหวลำบาก ดูแลตัวเองได้บ้างแต่ไม่สามารถดูแลผู้อื่นได้
       ลูกของพี่สาว (นักเรียนมัธยม): ช่วยดูแลคุณฟูและคุณตาในช่วงหลังเลิกเรียนและวันหยุด
    
   รายละเอียดเพิ่มเติม
       พี่สาว ทำงาน จันทร์-เสาร์ หยุดแค่วันอาทิตย์ ต้องตื่น 04:00 น. ทุกวัน ดูแลผู้ป่วยติดเตียง และดูแลความเรียบร้อยภายในบ้านก่อนออกไปทำงาน กลับบ้านอีกทีตอน 20:00 น. หรือ 22:00 น. 
   
   การดำเนินงาน
       สนับสนุนเวชภัณฑ์: เจ้าหน้าที่เดินทางไปเยี่ยมเยียนถึงที่บ้าน นำข้าวสาร อาหารแห้ง ของใช้จำเป็นสำหรับผู้ป่วย (ผ้าอ้อมผู้ใหญ่ อุปกรณ์ทำแผลแบบฆ่าเชื้อ อาหารทางการแพทย์/อาหารเสริม และอื่นๆ ) ไปมอบให้ เพื่อบรรเทาภาระค่าใช้จ่ายที่สูงภายในบ้าน (ช่วยเหลือต่อเนื่อง)
      ปรับปรุงที่อยู่อาศัย: ทีม "อาสามาเคลียร์" เข้าทำความสะอาดและจัดระเบียบสถานที่พัก เพื่อให้เหมาะสมกับการพักฟื้นของผู้ป่วย
      ส่งเสริมความรู้: นำทีมเจ้าหน้าที่ไปช่วยทำแผล (แผลกดทับ/แผลพุพอง) พร้อมให้ความรู้ และคำแนะนำที่ถูกต้องในการดูแลผู้ป่วย กับทางผู้ดูแลหลัก เพื่อเป็นการส่งเสริมให้เกิดการดูแลอย่างถูกต้องเหมาะสม และมีความยั่งยืน เนื่องจากความรู้จะติดตัวไปกับสมาชิกในครอบครัว
       การติดตามผล: เยี่ยมเยียนในพื้นที่สลับกับการติดตามผ่านโทรศัพท์และ Video Call อย่างต่อเนื่อง
   
   
2. กรณีผู้สูงอายุอาศัยลำพังและพิการ: เคสคุณต๋อย
   เคสคุณต๋อย : ผู้สูงอายุอาศัยอยู่ลำพัง พิการทางการเคลื่อนไหว (เดินไม่ได้ เคลื่อนไหวโดยการถัดบนพื้น) มีลูกสาว 1 คน แต่อยู่คนละจังหวัด และไม่ได้ส่งเงินมาให้คุณต๋อย โดยคุณต๋อยมีรายได้หลักจาก เบี้ยผู้สูงอายุ และเบี้ยคนพิการ และยังต้องเดินทางไปโรงพยาบาลต่อเนื่อง เดือนละ 2-3 ครั้ง จากปัญหาสุขภาพ เบาหวาน ความดัน ไต และความพิการ 
   
   รายละเอียดเพิ่มเติม 
       คุณต๋อย มีฝาแฝด คือ คุณตุ๋ม ที่อาศัยอยู่คนละจังหวัด ไม่ไกลกันมาก แวะเวียนเยี่ยมกันและกันบ้าง แต่ทางคุณตุ๋มเองก็มีความลำบาก ตัวคุณตุ๋ม เป็นผู้ป่วยติดเตียง พิการทางการเคลื่อนไหว ทำให้ไม่สามารถดูแลกันได้ 
   
   การดำเนินงาน
       สนับสนุนรายเดือน: มอบกล่องแบ่งปัน (อุปโภค-บริโภค) และผ้าอ้อมผู้ใหญ่เป็นประจำทุกเดือน
       ประสานสิทธิ์: ดำเนินการให้คุณยายได้รับสวัสดิการของรัฐที่พึงได้ตามความเหมาะสม
       ดูแลสุขภาพจิต: ลงพื้นที่เยี่ยมเยียนสม่ำเสมอเพื่อฟื้นฟูจิตใจและคลายความเหงา
       อำนวยความสะดวก: อาสาสมัครทำหน้าที่เสมือนลูกหลาน พาไปโรงพยาบาลและดูแลระหว่างรักษาตัว เนื่องจากไม่มีญาติคอยช่วยเหลือ
       ปรับปรุงความปลอดภัย: อยู่ระหว่างวางแผนซ่อมแซมทางเดินเชื่อมเข้าบ้านที่ชำรุด เพื่อความปลอดภัยในการเคลื่อนไหว
       การติดตามผล: ติดตามผ่านการโทร Video Call และลงพื้นที่เยี่ยมเยียนสม่ำเสมอ
   
   
3. กรณีป่วยทั้งครอบครัว: เคสคุณตู่
   ข้อมูลสมาชิกในครอบครัว รวม 4 คน
        คุณตู่ (เสาหลัก): ป่วยโรคกระดูกทับเส้นประสาท (ยังไม่ได้ผ่าตัด) เคลื่อนไหวลำบากคล้ายผู้ป่วยติดเตียง และมีภาวะซึมเศร้า/เครียดเรื้อรัง
        สามี (ผู้สูงอายุ): มีปัญหาด้านการรับรู้ช้า/ตอบสนองช้า ไม่ได้รับการรักษามาหลายปี
        ลูกสาวคนโต: ป่วยซึมเศร้ารุนแรง ต้องทานยาต่อเนื่อง ทำงานไม่ได้ ช่วยเหลือครอบครัวได้น้อย
        ลูกชายคนเล็ก: นักเรียนโรงเรียนคู่ขนาน มีปัญหาพัฒนาการช้าและสุขภาพจิตจากการถูกกลั่นแกล้งที่โรงเรียน ต้องหาหมอและฝึกพัฒนาการต่อเนื่อง
   
   รายละเอียดเพิ่มเติม 
       เนื่องจากสมาชิกทุกคนภายในบ้านประสบปัญหาทางด้านสุขภาพร่างกาย และสุขภาพจิตร่วมกันทั้งหมด ทำให้ไม่สามารถดูแลกันเองภายในครอบครัวได้มากนัก จากที่เจ้าหน้าที่เข้าไปเยี่ยม พบว่า บ้านค่อนข้างรก เต็มไปด้วยข้าวของที่ไม่ได้ใช้ และกองยาจำนวนมาก ที่กองเต็มเตียงขนาด 3.5 ฟุต และยังมีกระจัดกระจายอยู่ตามมุมต่างๆ ของบ้าน
   
   การดำเนินงาน
       สนับสนุนปัจจัยพื้นฐาน: มอบกล่องแบ่งปัน (ข้าวสาร อาหารแห้ง) ผ้าอ้อมผู้ใหญ่ และอาหารทางการแพทย์ทุกเดือน
       ฟื้นฟูสภาพแวดล้อม: ทีม "อาสามาเคลียร์" เข้าจัดระเบียบและทำความสะอาดบ้าน เพื่อสร้างสภาพแวดล้อมที่ส่งผลดีต่อทั้งร่างกายและจิตใจ 
       จัดการด้านยา: นำทีมเภสัชกรอาสาลงพื้นที่ตรวจสอบ คัดแยก และจัดระเบียบยา พร้อมสอนวิธีทานยาที่ถูกต้องให้กับคนในครอบครัว
       การติดตามผล: ติดตามอาการผ่านการโทร Video Call และลงพื้นที่เยี่ยมเยียนอย่างต่อเนื่อง